Chiều cao kệ kho bao nhiêu là phù hợp với nhà xưởng?

Chiều cao kệ kho là một trong những thông số quan trọng khi thiết kế hệ thống lưu trữ cho nhà xưởng và kho công nghiệp. Lựa chọn chiều cao phù hợp giúp tận dụng không gian theo phương đứng, tăng số tầng chứa hàng và hạn chế nhu cầu mở rộng diện tích mặt bằng.
Tuy nhiên, không phải nhà kho càng cao thì càng nên lắp kệ cao. Chiều cao hệ thống còn phụ thuộc vào kích thước pallet, tải trọng hàng hóa, thiết bị xe nâng và những khoảng không cần thiết để vận hành an toàn.
1. Chiều cao kệ kho được xác định như thế nào?
Chiều cao kệ kho là chiều cao tổng thể của hệ thống tính từ nền đến điểm cao nhất của kết cấu kệ. Thông số này khác với chiều cao xếp hàng tối đa, bởi pallet đặt trên tầng cao nhất có thể nhô lên phía trên kết cấu.
Khi thiết kế, cần phân biệt chiều cao nhà xưởng, chiều cao hữu dụng và chiều cao nâng hàng. Ba thông số này có liên quan nhưng không thể thay thế cho nhau.
Ví dụ, một nhà xưởng cao 10 m không có nghĩa là có thể lắp kệ cao 10 m. Không gian phía trên có thể bị giới hạn bởi dầm mái, đường ống, thiết bị chiếu sáng hoặc các yêu cầu an toàn khác.
2. Những yếu tố quyết định chiều cao kệ kho
Chiều cao hữu dụng của nhà xưởng
Chiều cao hữu dụng được xác định từ nền kho đến giới hạn thấp nhất của các hạng mục ảnh hưởng đến khu vực lắp kệ. Cần khảo sát dầm, mái, đường ống, hệ thống điện và thiết bị phòng cháy chữa cháy.
Đối với nhà xưởng có mái dốc, chiều cao hữu dụng có thể khác nhau giữa khu vực giữa nhà và sát tường. Vì vậy, việc thiết kế theo một thông số chiều cao duy nhất có thể không phù hợp với toàn bộ mặt bằng.
Chiều cao pallet chứa hàng
Chiều cao pallet sau khi xếp hàng ảnh hưởng trực tiếp đến khoảng cách giữa các tầng kệ. Doanh nghiệp cần xác định chiều cao lớn nhất của đơn vị hàng hóa, bao gồm cả pallet và phần hàng phía trên.
Nếu hàng hóa có nhiều chiều cao khác nhau, có thể bố trí các khu vực lưu trữ riêng hoặc điều chỉnh khoảng cách tầng theo nhóm sản phẩm. Cách này giúp hạn chế lãng phí khoảng không giữa các tầng.
Tải trọng và kết cấu kệ
Khi chiều cao hệ thống tăng, yêu cầu về độ ổn định và khả năng chịu lực của kết cấu cũng thay đổi. Khung cột, thanh giằng, liên kết và phương án neo nền cần được thiết kế phù hợp với chiều cao và tải trọng thực tế.
Không nên tự ý tăng chiều cao hoặc bổ sung tầng kệ vào hệ thống hiện hữu nếu chưa kiểm tra lại khả năng chịu tải của toàn bộ kết cấu.
Khả năng nâng của xe nâng
Chiều cao kệ phải phù hợp với khả năng nâng hàng của thiết bị đang sử dụng. Ngoài chiều cao nâng tối đa, cần xem xét tải trọng còn lại của xe nâng tại độ cao làm việc và khả năng thao tác trong lối đi.
Một xe nâng có thể đạt đến tầng cao nhất nhưng không còn đủ khả năng nâng pallet nặng tại độ cao đó. Vì vậy, thông số tải trọng theo chiều cao nâng phải được kiểm tra trước khi quyết định số tầng lưu trữ.
3. Cách xác định số tầng kệ theo chiều cao kho
Số tầng lưu trữ phụ thuộc vào chiều cao của từng đơn vị hàng hóa, chiều cao beam và khoảng hở cần thiết. Không nên lấy chiều cao nhà xưởng chia trực tiếp cho chiều cao pallet để xác định số tầng.
Ví dụ, nếu một pallet hàng cao 1.400 mm, khoảng cách giữa các cao độ lưu trữ phải lớn hơn 1.400 mm để có đủ không gian cho kết cấu và thao tác nâng hạ. Giá trị cụ thể cần được xác định theo thiết kế kỹ thuật.
Khi tính toán, doanh nghiệp nên lập bảng chiều cao cho từng tầng, bao gồm cao độ đặt pallet và chiều cao đỉnh hàng. Cách này giúp kiểm tra chính xác tầng cao nhất có phù hợp với chiều cao hữu dụng hay không.
4. Chiều cao kệ ảnh hưởng thế nào đến sức chứa?
Với cùng số khoang và số pallet trên mỗi tầng, tăng số tầng lưu trữ sẽ làm tăng tổng số vị trí pallet. Tuy nhiên, lợi ích này chỉ đạt được khi kết cấu kệ, nền kho và xe nâng đáp ứng điều kiện kỹ thuật.
Giả sử một khu vực có 150 vị trí pallet trên mỗi tầng, hệ thống 3 tầng sẽ có 450 vị trí, trong khi hệ thống 4 tầng có thể đạt 600 vị trí. Đây là phép tính sức chứa lý thuyết, chưa xét đến những thay đổi có thể phát sinh khi tăng chiều cao.
Việc tăng tầng cũng có thể ảnh hưởng đến thời gian nâng hạ hàng hóa. Nếu những pallet xuất nhập thường xuyên được đặt ở tầng cao, năng suất xe nâng có thể giảm do thời gian thao tác lớn hơn.
5. Chiều cao kệ theo từng loại hệ thống
Kệ Selective có khả năng bố trí nhiều tầng và tiếp cận trực tiếp từng pallet. Chiều cao hệ thống phụ thuộc vào thiết kế kết cấu và loại xe nâng sử dụng.
Kệ Double Deep cũng có thể khai thác chiều cao tương tự các hệ thống pallet rack, nhưng cần xe nâng phù hợp để thao tác với pallet ở vị trí sâu. Việc lựa chọn chiều cao phải đồng thời xét đến khả năng tiếp cận của thiết bị.
Đối với Drive-In, chiều cao hệ thống cần được thiết kế cùng với chiều sâu lane và phương án di chuyển xe nâng. Trong khi đó, Radio Shuttle có thể bố trí nhiều tầng lưu trữ, nhưng cần kiểm tra khả năng đưa Shuttle đến các tầng và các yêu cầu vận hành liên quan.
6. Những khoảng không cần kiểm tra khi thiết kế kệ cao
Ngoài chiều cao hàng hóa, hệ thống cần có khoảng hở phù hợp để xe nâng đặt và lấy pallet. Khoảng hở này phụ thuộc vào loại kệ, thiết bị nâng hạ và điều kiện vận hành.
Phía trên tầng cao nhất cũng phải đáp ứng yêu cầu của công trình và hệ thống phòng cháy chữa cháy. Không nên sử dụng một mức khoảng cách cố định cho tất cả nhà kho vì quy định và điều kiện kỹ thuật có thể khác nhau.
Đối với kho lạnh hoặc kho có hệ thống thông gió đặc biệt, cần kiểm tra thêm ảnh hưởng của kệ và hàng hóa đến luồng không khí. Việc tận dụng tối đa chiều cao không được làm cản trở hoạt động của các hệ thống kỹ thuật quan trọng.
7. Những sai lầm khi lựa chọn chiều cao kệ kho
Một sai lầm phổ biến là thiết kế kệ theo chiều cao nhà xưởng mà chưa kiểm tra chiều cao nâng thực tế của xe nâng. Điều này có thể dẫn đến tình trạng tầng cao nhất không sử dụng được hoặc chỉ sử dụng được với pallet nhẹ.
Một trường hợp khác là tăng số tầng để tối đa hóa sức chứa nhưng không tính đến chiều cao pallet thực tế. Khi hàng hóa có kích thước lớn hơn dự kiến, khoảng hở không đủ sẽ gây khó khăn cho việc nhập xuất.
Ngoài ra, doanh nghiệp cần tránh tự ý thay đổi cao độ beam hoặc bổ sung tầng kệ khi chưa có đánh giá kỹ thuật. Những thay đổi này có thể ảnh hưởng đến tải trọng cho phép và độ ổn định của hệ thống.
8. Tư vấn chiều cao kệ kho tại Navavina
Khi thiết kế kệ kho hàng, chiều cao cần được xác định dựa trên mặt bằng thực tế, kích thước pallet và thiết bị nâng hạ của doanh nghiệp. Đây là cơ sở để lựa chọn số tầng lưu trữ và cấu hình kết cấu phù hợp.
Navavina có thể xây dựng phương án layout theo chiều cao hữu dụng của nhà xưởng, kết hợp với yêu cầu sức chứa và phương thức xuất nhập. Việc khảo sát từ đầu giúp doanh nghiệp khai thác không gian hiệu quả mà không phải điều chỉnh hệ thống sau khi lắp đặt.
Kết luận
Chiều cao kệ kho phù hợp không được quyết định chỉ bằng chiều cao nhà xưởng. Doanh nghiệp cần kết hợp chiều cao pallet, khả năng nâng của xe nâng, tải trọng và các khoảng không an toàn để xác định cấu hình lưu trữ.
Một phương án thiết kế hợp lý sẽ giúp tận dụng chiều cao kho, tăng sức chứa và duy trì khả năng vận hành ổn định. Vì vậy, trước khi lựa chọn số tầng, cần có dữ liệu khảo sát và bản vẽ kỹ thuật phù hợp với điều kiện thực tế.
